DASK Nedir?

Türkiye deprem riski yüksek ülkeler arasında yer alır. Bu gerçek, konut sahipleri ve kiracılar için deprem kaynaklı maddi kayıplara karşı önlem almayı zorunlu hale getirir. Bu noktada karşınıza çıkan en önemli güvence DASK, Doğal Afet Sigortaları Kurumu tarafından yürütülen Zorunlu Deprem Sigortası sistemidir. DASK deprem ve deprem kaynaklı riskler sonucunda meydana gelebilecek maddi hasarları belirli limitler dahilinde güvence altına alan bir sistemdir.

DASK sistemi, 1999 Marmara Depremi sonrasında oluşturulmuş zorunlu sigorta sistemidir. Amaç deprem sonrası oluşan ekonomik yükün yalnızca devlet tarafından karşılanmasının önüne geçmek ve bireysel farkındalığı artırmaktır. DASK sayesinde konut sahipleri deprem nedeniyle meydana gelen yapısal hasarlarda maddi olarak korunur. Bu sigorta binanın kendisini kapsar. Ancak ev eşyaları ve taşınır mallar DASK kapsamı dışında kalır. Konut sahiplerinin bu sigortayı yaptırması deprem sonrası oluşabilecek büyük ekonomik kayıpların dengeli şekilde yönetilmesini sağlar. 

DASK Teminat Limitleri Nelerdir?

DASK teminat limitleri her yıl Doğal Afet Sigortaları Kurumu tarafından güncellenir. Bu limitler belirlenirken inşaat maliyetleri, ekonomik koşullar ve yapı türleri dikkate alınır. Teminat limiti sigortalanan konutun yapı tarzına ve metrekare büyüklüğüne göre hesaplanır. DASK kapsamında verilen teminat binanın tamamen ya da kısmen zarar görmesi durumunda devreye girer. Ancak burada önemli bir nokta bulunur. DASK konutun arsa değerini değil yalnızca yapının yeniden inşa maliyetini esas alır. Bu nedenle yüksek arsa değerine sahip bölgelerde DASK teminatı evin toplam piyasa değerini karşılamayabilir.

Betonarme yapılar ile yığma yapılar için metrekare başına belirlenen bedeller farklıdır. Aynı zamanda DASK poliçesinde bir azami teminat tutarı bulunur. Bu tutarın üzerindeki zararlar DASK tarafından karşılanmaz. Böyle durumlarda konut sigortası gibi ek sigorta ürünleriyle teminatın genişletilmesi önerilir. DASK teminat limitleri deprem ve deprem kaynaklı risklerin yol açtığı maddi zararları karşılamayı hedefler. Bu nedenle poliçe düzenlenirken konutun metrekare bilgileri ve yapı tarzının doğru şekilde beyan edilmesi son derece önemlidir.

DASK Hangi Durumlarda Zorunludur?

Zorunlu Deprem Sigortası adından da anlaşılacağı üzere belirli durumlarda yaptırılması mecburidir. Türkiye sınırları içerisinde tapuya kayıtlı ve özel mülkiyete tabi olan tüm konutlar için DASK zorunludur. Özellikle alım satım ve abonelik işlemleri sırasında DASK poliçesi olmazsa olmaz bir şarttır. Elektrik, su ve doğal gaz aboneliklerinin açılması ya da devri sırasında geçerli bir DASK poliçesi ibraz edilmesi gerekir. Aynı şekilde konut alım satım işlemlerinde de tapu müdürlükleri geçerli DASK poliçesini talep eder. DASK yalnızca şehir merkezlerinde değil belediye sınırları içinde yer alan köy yerleşimleri için de zorunlu hale gelmiştir. Ancak tamamen ticari amaçla kullanılan binalar, kamu binaları ve köy yerleşim alanları dışında kalan bazı yapılar DASK kapsamı dışında tutulabilir. DASK’ın zorunlu olması sigortanın önemini azaltmaz. Aksine deprem gerçeğiyle yüzleşen ülkede alınması gereken temel önlemlerden biri olduğunu gösterir.

DASK İptal Etme Süresi Ne Kadar?

DASK poliçeleri 1 yıl süreli olarak düzenlenir. Ayrıca her yıl yenilenmesi gerekir. Poliçe süresi dolmadan önce ya da poliçe başladıktan sonra iptal edilip edilemeyeceği ise sıkça merak edilen konular arasındadır. DASK iptali belirli şartlar altında mümkündür. Poliçe düzenlendikten sonra henüz yürürlüğe girmemişse ya da sigorta süresi içinde herhangi bir hasar bildirimi yapılmamışsa iptal talebinde bulunulabilir. Ayrıca yanlış beyan, mükerrer poliçe düzenlenmesi veya konutun sigorta kapsamı dışında kaldığının tespit edilmesi gibi durumlarda da iptal işlemi yapılabilir.

İptal durumunda kullanılmayan günlere karşılık gelen prim tutarı sigortalıya iade edilir. Ancak poliçe süresi içinde hasar meydana gelmişse DASK iptali mümkün olmaz. Bu nedenle poliçe satın alırken konut bilgilerinin doğru girilmesi ve ihtiyaçların net şekilde belirlenmesi önem taşır.

Kiracı DASK Yaptırmalı mı?

Zorunlu Deprem Sigortası (DASK) denildiğinde en çok karıştırılan konuların başında kiracıların sorumluluğu gelir. Pek çok kiracı oturduğu ev için DASK yaptırıp yaptırmaması gerektiğini net olarak bilmez. DASK yaptırma yükümlülüğü kiracıya değil, konut sahibine aittir. DASK evi kullanan kişiyi değil yapının kendisini güvence altına alan bir sigortadır. DASK binanın taşıyıcı sistemi ve yapısal unsurlarını kapsar. Duvarlar, kolonlar, kirişler, tavan, taban ya da merdivenler gibi yapıya ait bölümler sigorta kapsamındadır. Bu alanlar ev sahibinin mülkiyetinde olduğu için sigortayı yaptırması gereken taraf da ev sahibidir. Kiracı hukuki olarak DASK yaptırmak zorunda değildir. Dolayısıyla DASK yaptırmaması nedeniyle herhangi bir cezai yaptırımla karşılaşmaz.

Uygulamada bazı durumlar kiracılar açısından kafa karıştırıcı olabilir. Özellikle elektrik, su ve doğal gaz abonelikleri açtırılırken sistem üzerinden geçerli DASK poliçesi talep edilir. Bu aşamada abonelik işlemini kiracı yapıyor olsa dahi istenen poliçe kiracı adına değil konuta ait DASK poliçesidir. Yani kiracı yeni bir DASK yaptırmak zorunda kalmaz. Ev sahibinin mevcut ve geçerli poliçesi bu işlemler için yeterlidir. Eğer ev sahibinin DASK poliçesi süresi dolmuşsa kiracı abonelik işlemlerinin aksamaması için ev sahibinden poliçeyi yenilemesini talep edebilir. Bazı durumlarda kiracı ev sahibinin bilgisi dahilinde DASK poliçesini kendi ödeyerek yenileyebilir. Bu tamamen taraflar arasında yapılan anlaşmaya bağlıdır. Ancak poliçe yine konut sahibi adına düzenlenir. Hak sahipliği de ev sahibinde kalır. 

DASK Deprem Dışında Ne Kapsar?

DASK yalnızca deprem anında oluşan hasarları değil depremle doğrudan bağlantılı bazı riskleri de teminat altına alır. Bu yönüyle yalnızca deprem sigortası olarak düşünülmemelidir. DASK’ın kapsadığı riskler deprem sonrası oluşabilecek zincirleme hasarları da içerir. DASK kapsamında güvence altına alınan başlıca durumlar şu şekilde sıralanabilir:

• Deprem sonucu binada meydana gelen hasarlar,

• Deprem nedeniyle oluşan yangın,

• Deprem sonrası meydana gelen patlama,

• Yer kayması,

• Tsunami,

• Deprem kaynaklı infilaklar.

Söz konusu teminatlar binanın taşıyıcı sistemleri başta olmak üzere duvarlar, tavanlar, tabanlar, merdivenler ya da bacalar gibi yapısal unsurları kapsar. Ancak bina içinde bulunan eşyalar, dekorasyon ürünleri ve kişisel eşyalar bu kapsamda yer almaz.

Zorunlu Deprem Sigortası Türkiye gibi deprem riski yüksek olan ülkede göz ardı edilmemesi gereken temel bir güvencedir. DASK sayesinde deprem sonrası oluşabilecek maddi kayıplar belirli ölçüde kontrol altına alınır. Bu sayede konut sahipleri yeniden yapılanma sürecinde önemli destek elde eder. Sigortanın zorunlu olması formalite anlamına gelmez. Aksine büyük risklere karşı maksimum oranda güvence sağladığını gösterir.

DASK poliçesinin düzenli olarak yenilenmesi, teminat bilgilerinin doğru girilmesi ve gerektiğinde ek sigortalarla kapsamın genişletilmesi hem bugünü hem de geleceği güvence altına alır. Siz de konutunuzu deprem riskine karşı güvence altına almak istiyorsanız Bereket Sigorta’nın sunduğu DASK ve tamamlayıcı sigorta çözümlerini inceleyerek ihtiyaçlarınıza en uygun poliçeyi kolay şekilde oluşturabilirsiniz.

Kaynaklar:

https://www.seddk.gov.tr/upload/27.02.2023.Genelge.pdf

https://dask.gov.tr/tr/teminat-ve-kapsami